| |
| AT chorus aequalis Dryadum clamore supremos | |
| implerunt montis; flerunt Rhodopeiae arces | |
| altaque Pangaea et Rhesi Mauortia tellus | |
| atque Getae atque Hebrus et Actias Orithyia. | |
| ipse caua solans aegrum testudine amorem | 5 |
| te, dulcis coniunx, te solo in litore secum, | |
| te ueniente die, te decedente canebat. | |
| Taenarias etiam fauces, alta ostia Ditis, | |
| et caligantem nigra formidine lucum | |
| ingressus, manisque adiit regemque tremendum | 10 |
| nesciaque humanis precibus mansuescere corda. | |
| at cantu commotae Erebi de sedibus imis | |
| umbrae ibant tenues simulacraque luce carentum, | |
| quam multa in foliis auium se milia condunt, | |
| uesper ubi aut hibernus agit de montibus imber, | 15 |
| matres atque uiri defunctaque corpora uita | |
| magnanimum heroum, pueri innuptaeque puellae, | |
| impositique rogis iuuenes ante ora parentum, | |
| quos circum limus niger et deformis harundo | |
| Cocyti tardaque palus inamabilis unda | 20 |
| alligat et nouies Styx interfusa coercet. | |
| quin ipsae stupuere domus atque intima Leti | |
| Tartara caeruleosque implexae crinibus anguis | |
| Eumenides, tenuitque inhians tria Cerberus ora, | |
| atque Ixionii uento rota constitit orbis. | 25 |
| iamque pedem referens casus euaserat omnis, | |
| redditaque Eurydice superas ueniebat ad auras | |
| pone sequens (namque hanc dederat Proserpina legem), | |
| cum subita incautum dementia cepit amantem, | |
| ignoscenda quidem, scirent si ignoscere manes: | 30 |
| restitit, Eurydicenque suam iam luce sub ipsa | |
| immemor heu! uictusque animi respexit. ibi omnis | |
| effusus labor atque immitis rupta tyranni | |
| foedera, terque fragor stagnis auditus Auerni. | |
| illa, ‘quis et me,’ inquit, ‘miseram et te perdidit, Orpheu, | 35 |
| quis tantus furor? en iterum crudelia retro | |
| fata uocant conditque natantia lumina somnus. | |
| iamque uale: feror ingenti circumdata nocte | |
| inualidasque tibi tendens, heu non tua, palmas.’ | |
| dixit et ex oculis subito, ceu fumus in auras | 40 |
| commixtus tenuis, fugit diuersa, neque illum | |
| prensantem nequiquam umbras et multa uolentem | |
| dicere praeterea uidit; nec portitor Orci | |
| amplius obiectam passus transile paludem. | |
| quid faceret? quo se rapta bis coniuge ferret? | 45 |
| quo fletu manis, quae numina uoce moueret? | |
| illa quidem Stygia nabat iam frigida cumba. | |
| septem illum totos perhibent ex ordine mensis | |
| rupe sub aëria deserti ad Strymonis undam | |
| flesse sibi, et gelidis haec euoluisse sub astris, | 50 |
| mulcentem tigris et agentem carmine quercus; | |
| qualis populea maerens philomela sub umbra | |
| amissos queritur fetus, quos durus arator | |
| obseruans nido implumis detraxit; at illa | |
| flet noctem, ramoque sedens miserabile carmen | 55 |
| integrat, et maestis late loca questibus implet. | |
| nulla Venus, non ulli animum flexere hymenaei: | |
| solus Hyperboreas glacies Tanaimque niualem | |
| aruaque Riphaeis numquam uiduata pruinis | |
| lustrabat, raptam Eurydicen atque inrita Ditis | 60 |
| dona querens: spretae Ciconum quo munere matres | |
| inter sacra deum nocturnique orgia Bacchi | |
| discerptum latos iuuenem sparsere per agros. | |
| tum quoque marmorea caput a ceruice reuulsum | |
| gurgite cum medio portans Oeagrius Hebrus | 65 |
| uolueret, Eurydicen uox ipsa et frigida lingua, | |
| a miseram Eurydicen! anima fugiente uocabat; | |
| Eurydicen toto referebant flumine ripae.’ | |
| |
